Wac la-taliyayaasha - Qalabka warbaahinta ee khataraha | waqtiga kama dambaysta ah: 30 Abriil 2026

1. Dulmar guud oo ku saabsan mashruuca

Golaha Sayniska Caalamiga ah (ISC), oo kaashanaya Xafiiska Qaramada Midoobay ee dhimista Khatarta Masiibooyinka (UNDRR) iyo la-hawlgalayaasha, waxay hirgelinayaan mashruuc tijaabo ah si loo horumariyo Qalabka Warbaahinta oo ku salaysan Xogta Macluumaadka Khatarta (HIPS-ka).

HIP-yadu waxay bixiyaan qeexitaanno cilmiyeysan oo heer sare ah oo ku saabsan khataraha, waxaana si weyn u isticmaala hay'adaha farsamada. Si kastaba ha ahaatee, waxaa jira baahi la aqoonsan yahay oo loo qabo in aqoontan loo turjumo qaabab la heli karo oo ku salaysan warbaahinta.

Mashruucan wuxuu higsanayaa inuu si wadajir ah u qaabeeyo qalab wax ku ool ah oo taageera saxafiyiinta iyo xirfadlayaasha warbaahinta si ay u bixiyaan warbixinno sax ah, joogto ah, iyo caddayn ku salaysan oo ku saabsan khataraha iyo masiibooyinka qaabab warbaahineed oo badan.

2. Dulmar guud oo ku saabsan la-talinta

La-taliyaha Warbaahinta ayaa taageeri doona Hogaamiyaha Farsamada iyo Sarkaalka Mashruuca si uu u bixiyo qaybaha mashruuca ee warbaahinta la xiriira.

La-talinta waxaa loogu talagalay xirfadle heer dhexe ah oo khibrad u leh saxaafadda, xiriirka warbaahinta, ama isgaarsiinta sayniska. Khibrad toos ah oo ku saabsan warbixinta khatarta masiibada waa faa'iido weyn.

La-taliyaha wuxuu gacan ka geysan doonaa horumarinta macluumaadka qalabka, taageeridda ka-qaybgalka warbaahinta iyo isku-dubaridka, wuxuuna gacan ka geysan doonaa diyaarinta iyo hirgelinta aqoon-is-weydaarsiga naqshadeynta wadajirka ah. Doorku wuxuu diiradda saari doonaa hubinta in wax-soo-saarku la heli karo, la taaban karo oo la waafajin karo socodka shaqada warbaahinta, iyadoo la ilaalinayo isku-xirnaanta saldhigga cilmiyeed ee HIP-yada.

3. Waxyaabaha la soo bandhigi karo ee mashruuca

Mashruucu wuxuu soo saari doonaa natiijooyinka muhiimka ah ee soo socda:

• Qalab warbaahineed oo guud oo loogu talagalay macluumaadka iyo warbixinta khatarta (oo ay ku jiraan qaababka warbaahinta iyo qoraallada, hagitaanka ereyada, fikradaha muuqaalka iyo sheekooyinka)
• Siddeed warqadood oo xaqiiqooyin khatar ah oo loogu talagalay isticmaalka warbaahinta
• Aqoon-is-weydaarsi wada-naqshadeyn ah oo ay weheliyaan isgaarsiinta sayniska iyo warbaahinta
• Warbixinta isku-darka oo ku salaysan aqoon-is-weydaarsiga
• Mabaadi'da ku salaysan cilmiga ee warbixinta khatarta
• Talooyin ku saabsan ballaarinta, tababarka, iyo hirgelinta mustaqbalka

La-taliyaha Warbaahinta waxaa laga filayaa inuu gacan ka geysto:

• Qaybaha qalabka warbaahinta ku salaysan
• Wax ku darista diyaarinta iyo keenista aqoon-is-weydaarsiga wadajirka ah (oo ay ku jiraan fududeynta wadajirka ah)
• Soo koobidda aqoon-is-weydaarsiga iyo wax-soo-saarka isku-darka
• Qalabka qalabka gaarka u ah khatarta
• Dukumentiyada taageeraya iyo agabka isgaarsiinta

4. Baaxadda shaqada

Iyadoo ay kormeerayaan Madaxa Farsamada iyo Sarkaalka Mashruuca, La-taliyaha Warbaahinta wuxuu sameyn doonaa waxyaabaha soo socda:

a) Horumarinta macluumaadka warbaahinta

• Taageer turjumaadda macluumaadka farsamada HIP qaabab u habboon warbaahinta.
• Ku tabaruc qorista:
  • Warqadaha xaqiiqooyinka khatarta
  • Qaababka warbaahinta iyo qoraallada
  • Tilmaamaha Eray-bixinta
  • Fikradaha muuqaalka iyo sheekooyinka
• Ka caawinta habaynta macluumaadka qaababka warbaahinta kala duwan (daabacaadda, baahinta, dhijitaalka, iyo warbaahinta bulshada)

b) Diyaarinta iyo taageerada aqoon-is-weydaarsiga

• Ka caawinta aqoonsashada iyo isku-dubaridka ka qaybgalayaasha warbaahinta
• Taageerada diyaarinta:
  • Qalabka asalka ah
  • Qaababka qabyada ah ee qalabka shaqada
  • Bandhigyada Aqoon-is-weydaarsiga
• Ka qayb qaado taageerada fududeynta inta lagu jiro aqoon-is-weydaarsiga

C) Ka-qaybgalka warbaahinta iyo isku-dubaridka

• Taageer la xiriirka saxafiyiinta, tifaftireyaasha, iyo shabakadaha warbaahinta
• Ka caawinta maaraynta isgaarsiinta ka qaybgalayaasha iyo la-hawlgalayaasha
• Ka qayb qaado diiwaangelinta baahiyaha warbaahinta, caqabadaha, iyo jawaab celinta

d) Dukumentiyada iyo warbixinta

• Taageerada diyaarinta:
  • Warbixinta kooban ee aqoon-is-weydaarsiga
  • Qaybaha qabyada ah ee qalabka xidhmada
  • Wax-soo-saarka loogu talagalay wax-soo-saarka mashruuca kama dambaysta ah
• Ka caawi xoojinta jawaab celinta ka timid la-hawlgalayaasha iyo dib-u-eegayaasha

5. Shuruudaha Tixraaca (ToR)

La-talinta waxaa maamuli doona Golaha Sayniska Caalamiga ah (ISC).

Duration: Qiyaastii 6 bilood

Heerka dadaalka: Waxaa lagu qiyaasay 15-20 maalmood oo shaqo ah, oo loo qaybiyay muddada la-talinta oo dhan

Khadka warbixinta:

• Warbixinnada loo dirayo Madaxa Farsamada iyo Sarkaalka Mashruuca
• Waxay la shaqeysaa isku-dubaridka kooxda mashruuca ISC iyo la-hawlgalayaasha

Aqoonta iyo xirfadaha:

• Taariikhda saxaafadda (la doorbidayo) ama qaybaha la xiriira (xiriirka warbaahinta, isgaarsiinta sayniska, ama kuwa kale)
• Khibradda mawduuca iyo xiisaha khatarta masiibada, khataraha, iyo cimiladu waa hanti
• Xirfadaha qoraalka iyo tafatirka oo xooggan oo loogu talagalay dhagaystayaasha aan farsamada ahayn
• Awood u lahaanshaha turjumidda macluumaadka adag luqad cad oo la heli karo
• Khibrad ka shaqaynta deegaanno caalami ah ama kuwo daneeyayaal badan leh ayaa la rabaa
• Xirfadaha isgaarsiinta iyo isuduwidda
• Awood u lahaanshaha si wada jir ah uga shaqeynta koox badan oo edbin ah
• U fiirsashada tafatirka iyo kartida aad ku buuxin karto waqtiyada kama dambaysta ah
• Aqoon u leh qaababka wax soo saarka warbaahinta iyo socodka shaqada

6. Mushaharka

Miisaaniyadda tilmaanta ah waa 7000 €.

7. Foomka gudbinta

Foomka wuxuu xirmay 30 Abriil 2026.

Sawir ahaan Dan Meyers on Aadaabta